{"id":741,"date":"2016-01-14T11:51:22","date_gmt":"2016-01-14T09:51:22","guid":{"rendered":"http:\/\/www.malibas.nl\/?page_id=741"},"modified":"2017-01-31T16:01:11","modified_gmt":"2017-01-31T14:01:11","slug":"de-gevleugelde-van-arthur-japin","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.malibas.nl\/?page_id=741","title":{"rendered":"De gevleugelde – van Arthur Japin"},"content":{"rendered":"

\"De<\/a>\u201cDe mens\u2026\u201d riep hij en stak zijn arm op. \u201cVliegt!\u201d(blz. 60)<\/em><\/strong><\/p>\n

 <\/p>\n

Gelukkig, wat is dit boek een verademing na \u201cDe Man van je leven (2013)<\/em>\u201d.<\/p>\n

Arthur Japin heeft weer<\/strong> een historische roman geschreven! Het genre waarin hij excelleert. Door de schrijfstijl van Japin waant de lezer zich in het tijdperk (de \u201cBelle Epoque\u201d) van meer dan 100 jaar geleden of in de binnenlanden van Brazili\u00eb. Hij\/zij heeft geen enkele moeite zich voor te stellen hoe en waar de \u2018gewone\u2019 mensen en andere bekende en beroemde personen die het levenspad kruisten van de hoofdpersoon, toen leefden, praatten en discussieerden. Alberto Santos=Dumont, De Gevleugelde<\/em>, een zeer excentriek, hyperintelligent en hypersensitief personage uit het begin van de vorige eeuw waaraan de mensheid en de luchtvaart veel te danken hebben door zijn vele uitvindingen op divers gebied.<\/p>\n

Toch is het dan opmerkelijk dat de lezer (althans ik) zich moeilijk kan identificeren met de hoofdpersoon. Hij blijft afstandelijk. Wij komen weinig te weten over zijn echte gevoelens en zien hem hoofdzakelijk door de ogen van de alwetende verteller. Een goed voorbeeld is bv de badsc\u00e8ne en de daaraanvolgende bedsc\u00e8ne op blz. 216-221. Met als resultaat: \u201cDe volgende ochtend tutoyeerden de mannen elkaar. Dit zijn zij altijd blijven doen.\u201d<\/em>\u00a0 Soms ligt het perspectief bij de bijpersonen door de gevoerde dialogen en gesprekken. Overigens vind ik deze gesprekken pluspunten.\u00a0 Vooral de eigen woorden van Alberto!<\/p>\n

De alwetende verteller die m.i. wat meer op de achtergrond had kunnen blijven en zeker meer op een verborgen manier zijn gedachten kenbaar maken en niet zo expliciet belerend als soms gebeurde. Daar zijn interviews met de schrijver voor. Voorbeeld: op blz. 78 \u2013 \u201cEr bestaan mensen die zich niet in een roman kunnen verliezen omdat daarin gespeeld wordt met de feiten. (\u2026) en willen iets dat voor ze werd verzonnen nauwelijks geloven.\u201d<\/em>.<\/p>\n

De verhandeling over Eros op blz. 230-231 had m.i. ook niet gehoeven.<\/p>\n

Wel een mooie interventie van de verteller is bv te vinden op blz. 234 over de gevoelens van Alberto. \u201cAlbert had zijn armen naar hem uitgestrekt. En de troost die het was door iemand te worden opgetild, (\u2026) maar ook de dood altijd gevleugeld komt\u201d. <\/em><\/p>\n

De personages<\/strong><\/p>\n

In de recensies die ik tot nu toe op Hebban heb gelezen wordt weinig aandacht besteed aan de bijpersonen. Deze vond ik juist heel interessant. Zij maakten allen een behoorlijke ontwikkeling door. Neem Albert.<\/strong> Van stoeiende boerenknecht met het jargon dat daarbij hoorde tot bekwame en vindingrijke assistent van Alberto. Hij weet zich in gezelschap, geholpen door Alberto, naar behoren te gedragen en aan te passen in deze voor hem geheel andere (aristocratische) wereld.<\/p>\n

En zeker moet ik hier Ernestine<\/strong> niet vergeten. Van de vulgaire plassc\u00e8ne op blz. 182-183, via haar \u2018verwilderde\u2019 entree bij Maxim\u2019s op Oudjaarsavond (blz. 246-247) naar de ontmoeting voor de begrafenis met Madame De Saint Pompon (blz. 166-167). \u201cHet mensje had iets, hoe moet je het zeggen, iets volks (\u2026) haar houding die zo goed als sm\u00e9\u00e9kte om maar niet te zeer op haar te letten.\u201d \u00a0<\/em>Ernestine spreekt wijze woorden tegen haar dochter die tevens een basiswaardeoordeel inhouden. Op blz. 309:\u00a0 \u201cHet wonderbaarlijke zit er niet in dat een mens vleugels krijgt en er mee weg vliegt. Het is pas echt een wonder als het hem lukt beneden te blijven en het uit te houden tussen anderen\u201d. <\/em><\/p>\n

Jammer dat Japin de verhaalcirkel rond maakt met de plassc\u00e8ne op blz. 307-308. Deze overdenking had ook wel op een andere plaats gekund.<\/p>\n

Over de rol van Madame de Saint Pompon<\/strong> zou je een scriptie kunnen schrijven. Een echt \u201cvieille France\u201d type vrouw, zo ook natuurlijk haar man. Prachtige beschrijvingen geeft Japin.<\/p>\n

De exotische, mysterieuze rol van Guilhermina<\/strong> met haar trances en Afrikaanse gebeden. Ook een scriptie waard. Ze blijft ondoorgrondelijk, zeer slim maar ook een superlieve vrouw.<\/p>\n

Citaten:<\/strong><\/p>\n

Historische feiten worden in mooie, beeldende citaten verwoord: \u00e0 de echte vogels en de stalen vogels, het laatste eerbetoon vanuit de wolken.<\/p>\n

Blz 39\/40 \u2013 het grote wonder van de zwerm witte vogels die verscheen zodra de rouwstoet de crypte naderde (27 juli 1932). \u201cDe vogels vlogen recht op de baar af, cirkelden er driemaal boven, zwenkten toen en verdwenen, als om de weg te wijzen, in de richting van de kathedraal, waarop ze even later neerstreken, zodat de koepel sneeuwblank kleurde\u201d. <\/em><\/p>\n

Blz 287 \u2013 \u201cDe voltallige Braziliaanse luchtvloot naderde over zee, (\u2026) en brachten, terwijl men Alberto\u2019s lichaam neerliet in zijn graf, daarboven hun saluut. (\u2026) Ditzelfde gebeurde wereldwijd\u201d. <\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

Op elke bladzijde staat wel bijna een zin, een woord of een uitdrukking om te onthouden:<\/p>\n

Blz. 95 \u2013 \u201cTriestblij<\/em><\/strong> werd hij van dat verre dansen zonden hem.\u201d<\/em><\/p>\n

Blz. 156 \u2013 \u201cMisschien is het omdat een mens zijn eigen hart cadeau krijgt bij geboorte, dat hij meer hecht aan dat van een ander, dat eerst op het leven moet worden veroverd\u201d.<\/em><\/p>\n

Blz. 158 \u2013 \u201cHiermee had hij haar gedwongen iets te formuleren waar geen woorden voor bestaan, een duisternis voorbij de taal\u201d. <\/strong><\/em><\/p>\n

Blz. 210 \u2013 \u201cZo werd de koe gemolken aan alle spenen tegelijk,<\/strong> want zij vingen dubbel geld (\u2026)\u201d<\/em><\/p>\n

Blz. 262 \u2013 \u201cMet die tenen van hem, die onafgebroken zenuwgraaiden<\/strong> door denkbeeldig zand (\u2026)\u201d.<\/em><\/p>\n

Nog een paar opmerkingen.<\/strong><\/p>\n